Ontstaan Schapenmeer

Waar ooit woeste gronden lagen en later een monotoon productiebos werd aangeplant, zag de familie Van Woudenberg Hamstra als particuliere landeigenaar kansen om het gebied opnieuw toekomstbestendig te maken. De wens om de biodiversiteit te versterken sloot daarbij naadloos aan op een zorgvuldige vorm van natuurbegraven, als middel om het land duurzaam te beheren en in familieverband te behouden.

In het voorjaar van 2021 ging Natuurbegraafplaats Schapenmeer van start, gelegen op een bosgebied van circa 65 hectare naast een bijna tweehonderd jaar oude begraafplaats. Zoals bij veel veranderingen op particulier land riep dit aanvankelijk vragen op bij omwonenden: blijft het bos toegankelijk, blijft het landschap herkenbaar? Zeker toen bij de start direct werd ingegrepen door het kappen van ernstig door de letterzetter aangetaste dennen, leidde dit tot onrust. Juist deze noodzakelijke beheermaatregel bleek een kantelpunt. Omdat het gebied van oorsprong heide was en de zaadbank nog in de bodem aanwezig bleek, ontwikkelde zich hier spontaan een volwaardig heidelandschap.

Ook in de rest van het bos is gericht gewerkt aan herstel en variatie: het bos is gedund, paden zijn aangelegd, nieuwe inheemse soorten zijn aangeplant en invasieve soorten worden actief beheerst. Schapen zorgen voor natuurlijke begrazing van de heide. Het resultaat is een robuust natuurgebied dat niet alleen ecologisch rijker is geworden, maar ook breed wordt gewaardeerd door de omgeving.

De heide trekt wilde bijen en talloze andere insecten aan, en het bos blijft zich zichtbaar ontwikkelen. Schapenmeer laat zien hoe particulier eigendom, zorgvuldig beheer en een langetermijnvisie kunnen samengaan. Dankzij de inkomsten uit natuurbegraven kan blijvend worden geïnvesteerd in het landschap, met als doel het gebied als levend erfgoed door te geven aan volgende generaties.